SEDAT IRMAK / DİYARBAKIR – Diyarbakır’da iş dünyası ile finans sektörünün temsilcileri, işletmelerin krediye erişimini ve yatırım imkanlarını değerlendirmek üzere bir araya geldi. Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası, Diyarbakır Ticaret Borsası ve Diyarbakır Organize Sanayi Bölgesi iş birliğinde gerçekleştirilen buluşmada, özellikle KOBİ’lerin finansmana ulaşırken karşılaştığı güçlükler gündeme taşındı.
Toplantıya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu’nun yanı sıra kamu bankalarının genel müdürleri, Kredi Garanti Fonu Başkanı Erdoğan Özegen, oda ve borsa başkanları ile çok sayıda iş dünyası temsilcisi katıldı.
“Yüksek finansman maliyeti sürdürülebilir değil”
TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, işletmelerin en önemli gündemlerinden birinin finansmana erişim olduğunu belirterek ticari kredi faizlerinin yüzde 50-55 seviyelerinde seyrettiğine dikkat çekti.
Finansman maliyetinin yalnızca faiz oranından oluşmadığını belirten Hisarcıklıoğlu; dosya ve tahsis ücretleri, erken kapama bedelleri, EFT-havale işlemleri, teminat mektubu ve POS komisyonları gibi kalemlerin de işletmelerin üzerindeki yükü artırdığını ifade etti.
Hisarcıklıoğlu, Merkez Bankası’nın faiz indirimlerinin ticari kredi faizlerine de yansıması gerektiğini belirterek politika faizi ile ticari kredi faizleri arasındaki makasın daraltılması çağrısında bulundu.
KOBİ’ler için kredi çağrısı
Kredi kaynaklarının daraldığı dönemlerde KOBİ’lerin önceliklendirilmesi gerektiğini belirten Hisarcıklıoğlu, büyük işletmelerin alternatif finansman kaynaklarına ulaşma imkanlarının daha geniş olduğunu, küçük ve orta ölçekli işletmelerin ise bankacılık sistemine daha fazla ihtiyaç duyduğunu söyledi.
Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da gayrimenkullerin ekspertiz değerleri ve likidite gerekçeleriyle yeterli teminat olarak kabul edilmemesinin krediye erişimi zorlaştırdığını dile getiren Hisarcıklıoğlu, Kredi Garanti Fonu desteklerinin artırılması gerektiğini ifade etti.
TOBB Nefes Kredisi’ne yönelik talebin mevcut kaynağın üzerinde olduğunu belirten Hisarcıklıoğlu, kredi limitinin 100 milyar liraya çıkarılması beklentisini de paylaştı.
“Üretene kaynak, istihdam sağlayana destek”
Diyarbakır Ticaret Borsası Başkanı Engin Yeşil ise kentin tarım, hayvancılık, sanayi, turizm, lojistik ve ihracat alanlarında önemli bir potansiyele sahip olduğunu söyledi.
Sulama yatırımlarının tamamlanmasıyla tarımsal üretimin daha ileri bir seviyeye taşınabileceğini belirten Yeşil, üretimin kentte işlenmesi, paketlenmesi, markalaştırılması ve dış pazarlara ulaştırılmasının önemine dikkat çekti.
Finansmana erişimin bu hedeflerin gerçekleştirilmesinde belirleyici olduğunu vurgulayan Yeşil, işletmelerin yüksek kredi maliyetleri, kısa vadeler ve teminat şartları nedeniyle zorlandığını ifade etti.
Diyarbakır’dan şirket merkezleri başka illere taşınıyor
Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Mehmet Kaya ise kent ekonomisi açısından dikkat çeken bir veriyi paylaştı. Kaya, 2025 yılında Diyarbakır’dan yaklaşık 120 şirket merkezinin başka illere taşındığını belirterek, şirketlerin kentte tutulmasının istihdam, katma değer ve ihracat açısından önem taşıdığını söyledi.
Finans buluşması öncesinde yaklaşık 250 firmanın banka yöneticileriyle birebir görüşme talebinde bulunduğunu aktaran Kaya, bu durumun işletmelerin finansman ihtiyacının boyutunu ortaya koyduğunu belirtti.
Kaya, kamu bankalarından bölgenin koşullarına daha hızlı ve esnek çözümler beklediklerini ifade ederek ekspertiz sorunlarının giderilmesi, bölge müdürlüklerinin yetkilerinin artırılması ve kredi süreçlerinde işletmelerin mevcut şartlarının daha fazla dikkate alınması çağrısında bulundu.
Sanayicilerden kredi değerlendirme kriterlerine itiraz
Diyarbakır OSB Başkanı Mustafa Fidan da sanayicilerin krediye erişimde yaşadığı sorunlara değindi. Fidan, işletmelerin değerlendirilmesinde yalnızca geçmiş bilançoların esas alınmaması gerektiğini belirterek fabrika ve makine yatırımları, üretim kapasitesi, istihdam, ihracat, siparişler ve nakit akışının da dikkate alınmasını istedi.
Fidan, bölgedeki işletmelerin özel bir ayrıcalık talep etmediğini, ancak üretimi ve yatırımı önceleyen bir finansman yaklaşımına ihtiyaç duyulduğunu ifade etti.
KGF’den Diyarbakır için 20 milyar liralık kefalet
Kredi Garanti Fonu Başkanı Erdoğan Özegen, KGF’nin banka olmadığını, teminat problemi yaşayan işletmelerin finansmana erişimini kolaylaştırmak amacıyla bankalarla iş birliği içinde kefalet sağladığını anlattı.
Özegen’in verdiği bilgilere göre bugüne kadar Diyarbakır’da yaklaşık 8 bin 900 firmaya kefalet sağlandı. 2025 ve 2026 yıllarında TOBB Nefes Kredisi kapsamında kentte binden fazla firmaya yaklaşık 1,2 milyar liralık kredi için kefalet verilirken, toplamda yaklaşık 20 milyar liralık krediye kefalet sağlandığı belirtildi.
Diyarbakır’da kadın ve genç girişimcilere 1 milyar liralık limit
VakıfBank Genel Müdürü Osman Arslan, bankanın Diyarbakır’da 9 şube ve 150 çalışanla faaliyet gösterdiğini belirterek kadın ve genç girişimcilerin desteklenmesine önem verdiklerini söyledi.
Arslan, KGF kefalet desteği kapsamında ellerindeki limitin 1 milyar liralık bölümünün Diyarbakır’da kadın ve genç girişimcilere yönelik kullanılmasını istediğini açıkladı.
Halkbank Genel Müdürü Recep Süleyman Özdil de kamu bankalarının ekonomik sorun yaşayan işletmelerin desteklenmesi konusunda üzerine düşeni yapacağını belirtti. Özdil, şirketlerin birleşme, güç birliği ve sermaye yapılarının güçlendirilmesi yoluyla daha sağlam bir yapıya kavuşmasının önemine işaret etti.
Diyarbakır’ın ihracatı 365 milyon dolar seviyesinde
Ziraat Bankası Genel Müdürü Alpaslan Çakar ise Diyarbakır’ın yaklaşık 365 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdiğini belirtti. Çakar, kentin genç nüfusu ve girişimcilik kapasitesinin daha etkin değerlendirilmesi halinde ekonomik potansiyelin daha ileri taşınabileceğini söyledi.
Çakar ayrıca yapay zeka, iklim değişikliği, enerji ve sanayideki dönüşümün küresel ekonominin geleceğini şekillendirdiğine dikkat çekti.
İş insanları banka yöneticileriyle birebir görüştü
Toplantının son bölümünde Diyarbakır ve çevre illerden gelen iş insanları ile banka yöneticileri birebir görüşmeler gerçekleştirdi. Görüşmelerde kredi maliyetleri, kredi limitleri, teminat ve ekspertiz problemleri, yatırım kredileri, işletme sermayesi ihtiyacı ile kadın ve genç girişimcilere yönelik finansman imkanları ele alındı.
Tarım, sanayi ve ihracat sektörlerinin finansman ihtiyaçlarının da değerlendirildiği buluşmanın, Diyarbakır iş dünyasının finans sektörünün karar vericileriyle doğrudan temas kurması açısından önemli bir platform oluşturduğu belirtildi.
News
